Referentie:
Arendt, Hannah, Totalitarisme, Nederlandse vertaling door Dirk De Schutter en Remi Peeters. Amsterdam: Boom, 2005, 440 p.Plaatskenmerk:
Persoonlijke bibliotheek
Extract:
“Op dit historische moment, dat wil zeggen, in overeenstemming met de wet van de geschiedenis, moeten wij veronderstellen dat bepaalde misdaden moeten worden gepleegd die de partij, de wet van de geschiedenis kennend, moet bestraffen. Voor deze misdaden heeft de partij misdadigers nodig; het zou kunnen dat de partij nog niet helemaal zeker is van de daders, ook al kent ze de misdaden; belangrijker dan de zekerheid over de daders is de bestraffing van de misdaden, want zonder die bestraffing wordt de geschiedenis niet vooruit geholpen, maar mogelijkerwijze gehinderd in haar verloop. Daarom heb jij ofwel de misdaden gepleegd, ofwel ben je door de partij opgeroepen om de rol van misdadiger te spelen – in elk geval ben je objectief een vijand van de partij geworden. Wanneer je niet bekent, help je niet langer de geschiedenis door de partij, en ben je een reële vijand geworden.”
p.340
(HEUR-STAP 1: een gezaghebbend boek uit de bibliografie van een encyclopedie-artikel)
Commentaar:
Een belangrijk onderscheid tussen de dictatuur of de tirannie en het totalitarisme ligt in het gebruik van terreur. Een dictator gebruikt zijn macht om opposante krachten in de maatschappij te onderdrukken, maar deze bewegingen blijven wel bestaan. In een totalitair regime komt de echte terreur pas op gang wanneer alle tegenstand al lang uitgeschakeld is. Het klaarstomen van slachtoffers en uitvoerders, waaraan het totalitarisme
behoefte heeft, gebeurt niet door de ideologie zelf maar door de inherente logiciteit van de ideologie. Hitler en Stalin waren verzot op het argument dat 'wie A zegt, ook B, C enz zegt': hierin ligt de dwingende kracht van de logiciteit. Het is vergelijkbaar met Trotski's stelling dat 'we enkel en alleen gelijk kunnen hebben met en door de partij, omdat de geschiedenis ons geen andere mogelijkheid biedt'.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten